Bestuur
De nieuwe bestuurscultuur begint bij jou
Voor commissarissen, toezichthouders en bestuurders die het verschil willen maken
Rogier Havelaar · Vakmedianet · 2024 · 224 pagina's
Bespreking door Erik van der Veen · Gepubliceerd

Partnerlink. Jij betaalt niets extra.
In het kort
Rogier Havelaar richt zich tot bestuurders en toezichthouders met een directe oproep: cultuurverandering aan de top vraagt om persoonlijke verantwoordelijkheid, niet om nieuwe procedures of governance-codes. Een boek voor wie merkt dat de raad-van-toezichtsessies te vaak ritueel verlopen.
Ons oordeel in het kort
- Beoordeling
- 6.8/10
- Beste voor
- Commissarissen en toezichthouders
- Sla over als
- Wie een handboek over compliance en wettelijke kaders zoekt
De kern
"Bestuurscultuur verbeter je niet door externe codes te volgen, maar door je eigen rol kritisch onder de loep te nemen. De cultuur die je krijgt is de cultuur die je tolereert."
De belangrijkste lessen
- 1
Tolerantie is signaal
Wat je in de bestuurskamer laat passeren wordt elders in de organisatie gelezen als toestemming. Stilte is nooit neutraal.
- 2
Codes vervangen geen karakter
Governance-documentatie kan helpen, maar verandert geen cultuur. Karakter en consistentie van bestuurders doen dat wel.
- 3
Toezicht vraagt nieuwsgierigheid
De beste toezichthouders stellen de vragen die anderen vermijden. Dat vraagt zelfvertrouwen, geen autoriteit.
Waar gaat dit boek over?
Rogier Havelaar mikt op een specifieke en vaak onderbelichte doelgroep: commissarissen, toezichthouders en bestuurders die zich verantwoordelijk voelen voor de cultuur in hun organisatie maar niet weten waar te beginnen. Zijn antwoord is consistent: bij jezelf.
Het boek vermijdt de valkuil om in governance-jargon te vervallen en dwingt de lezer naar het eigen gedrag in vergaderingen, gesprekken en formele momenten.
Voor wie nuttig
Vooral voor wie in een board of raad-van-toezicht zit en het gevoel heeft dat de gesprekken te vaak ritueel verlopen. Het boek biedt geen blueprint maar wel scherpe vragen om aan jezelf en aan medecommissarissen te stellen.
Mijn oordeel
Koop dit boek als je in bestuur of toezicht zit en serieus werk wilt maken van cultuur in plaats van het over te laten aan HR.
Sla dit boek over als je geen formele bestuursrol hebt of een handboek over governance-regels zoekt.
Transparantie: Deze bespreking is geschreven op basis van openbare bronnen. We werken de pagina bij na complete lezing.
Wel geschikt voor
- : Commissarissen en toezichthouders
- : Bestuurders die zich afvragen waarom hun cultuurinitiatieven niet beklijven
- : Governance-professionals
Minder geschikt voor
- : Wie een handboek over compliance en wettelijke kaders zoekt
- : Lezers buiten bestuur en toezicht
Sterke punten
- + Confronterend zonder belerend te zijn
- + Auteur put uit ervaring met meerdere boards
- + Spreekt een doelgroep aan waar weinig boeken zich op richten
Zwakke punten
- − Smalle doelgroep buiten bestuur en toezicht
- − Soms herhalend in de centrale boodschap
Vergelijkbare boeken
Lees ook

Eenzaam aan de top
Marilieke Engbers & Pim Bouwman
Wat er in de bestuurskamer niet wordt gezegd, bepaalt vaak meer dan wat wél wordt gezegd. Engbers en Bouwman ontleden de machtsdynamiek, groepsdruk en denkfouten waardoor bestuurders en commissarissen systematisch slechtere beslissingen nemen dan hun expertise suggereert.
Ook over bestuur en leiderschap

Het High Impact MT
Steven van den Heuvel
Steven van den Heuvel bundelt jarenlange ervaring met MT-coaching in een model met drie pijlers: richting, verbinding en uitvoering. Managementteams die op alle drie scoren, maken impact. Teams die op één pijler sterk zijn maar op de andere twee zwak, blijven ter plaatse.
Ook over leiderschap en organisatiecultuur

De natuurlijke organisatie
Mark van Vugt & Max Wildschut
De natuurlijke organisatie is de eerste serieuze poging om de inzichten van de evolutionaire psychologie systematisch toe te passen op de manier waarop we werk organiseren. Van Vugt en Wildschut laten zien dat veel klassieke werkproblemen, lage betrokkenheid, ziekteverzuim, free-riding, bureaucratische verlamming, geen managementgebreken zijn maar symptomen van een mismatch tussen onze stenen-tijdperk-psyche en moderne, anonieme hiërarchieën. De oplossing: organiseer in kleine, stabiele groepen waarin status verdiend wordt, macht laag is en de leider de tuinier van de mensentuin is.
Ook over leiderschap en organisatiecultuur

Dialoogrevolutie
Jindra Kessener & Rens van Loon
Dialoogrevolutie betoogt dat leiders die vastlopen in debat, polarisatie en schijnconsensus een ander gereedschap nodig hebben: de dialoog. Kessener en Van Loon vertalen jaren academisch werk over dialogisch leiderschap naar een praktijk van gedeeld moreel leiderschap, waarin het niet draait om wie gelijk krijgt, maar om welke uitkomst je samen kunt verantwoorden.
Ook over leiderschap en organisatiecultuur