Communicatie
Ik weet dat u liegt
Echt alles over leugens en bedrog voor professionals
Job Boersma & Guus Essers · Haystack · 2025 · 272 pagina's
Bespreking door Erik van der Veen · Gepubliceerd
In het kort
Job Boersma en Guus Essers werken met politie, bedrijfsleven en justitie aan bedrog en oplichting. In dit boek bundelen ze wat ze weten over hoe mensen liegen, waarom leugens detecteerbaar zijn en hoe je zelf beter wordt in mensen doorzien.
Ons oordeel in het kort
- Beoordeling
- 8.3/10
- Beste voor
- HR-professionals die veel sollicitatiegesprekken voeren
- Sla over als
- Wie een snel academisch werk zoekt over leugendetectie
De kern
"Liegen is niet één signaal, het is een patroon. Wie de signalen leert herkennen, wordt niet onfeilbaar, maar wel aanzienlijk scherper in gesprek, sollicitatie, onderhandeling en fraude-onderzoek."
De belangrijkste lessen
- 1
Waarheid is simpel, leugens zijn complex
De waarheid verhaal heeft minder inconsistenties dan een verzonnen verhaal. Lette op vragen die het verhaal laat vastlopen of vertragen.
- 2
Let op deviaties, niet op losse signalen
Elk individu heeft een baseline van gedrag. Leugenindicatoren zijn afwijkingen van die baseline, niet universele 'tells'. Eerst kalibreren, dan observeren.
- 3
Vraag open, specifiek, en dan breder
Open vragen geven verhalen, gesloten vragen geven checks. Combineer ze slim: open om te horen, gesloten om te toetsen, breder om vast te stellen waar inconsistenties zitten.
- 4
Niet elke leugen is schadelijk
Sociale smeringen zijn normaal en functioneel. De vraag is niet 'liegt iemand?', maar 'welke leugens doen er toe in deze context?'.
Waar gaat dit boek over?
Ik weet dat u liegt is geschreven door twee auteurs met een ongebruikelijke achtergrond: Boersma en Essers werken professioneel op het snijvlak van politieonderzoek, fraudezaken en bedrijfsveiligheid. Ze weten niet alleen hoe mensen liegen, ze weten ook wat werkt en niet werkt in het detecteren daarvan.
Het boek is bewust gericht op professionals die gesprek voeren als kern van hun werk: HR, inkoop, toezicht, onderzoek, journalistiek. De toon is nuchter: geen Sherlock-Holmes-pretenties, wel praktische handvatten.
Praktische toepassing
Voor HR-professionals is het relevant voor sollicitatie- en integriteitsgesprekken. Voor commerciële professionals helpt het bij due diligence en leveranciersbeoordeling. Voor managers die integriteitsvraagstukken onderzoeken biedt het een aanpak die voorbij 'beoordelen op onderbuik' gaat.
Mijn oordeel
Koop dit boek als je in je werk regelmatig moet beoordelen of iemand eerlijk is en je voelt dat je dat nu vooral op onderbuik doet.
Sla dit boek over als wantrouwen al te gemakkelijk je default is, of als je liever een psychologisch academisch werk leest.
Transparantie: Deze bespreking is geschreven op basis van openbare bronnen. We werken de pagina bij na complete lezing.
Wel geschikt voor
- : HR-professionals die veel sollicitatiegesprekken voeren
- : Inkopers, accountmanagers, controllers
- : Managers die integriteitsvraagstukken onderzoeken
- : Onderzoekers en journalisten
Minder geschikt voor
- : Wie een snel academisch werk zoekt over leugendetectie
- : Lezers die populaire 'lichaamstaal leest'-boeken verwachten
- : Mensen die liever vertrouwen dan wantrouwen cultiveren
Sterke punten
- + Combinatie van praktijk en onderzoek
- + Nederlandse context, herkenbare casuïstiek
- + Concreet toepasbaar voor gesprek-gebaseerde beroepen
Zwakke punten
- − Het onderwerp werkt wantrouwen in de hand
- − Niet elke techniek is ethisch neutraal
- − Vraagt oefening om goed te gebruiken
Vergelijkbare boeken
- : Spy the Lie, Philip Houston et al.
- : Liespotting, Pamela Meyer
- : What Every BODY is Saying, Joe Navarro
- : Never Split the Difference, Chris Voss
Lees ook
Communicatie als mindfuck
Job Boersma & Joris Teeuwen
Communicatie als mindfuck laat zien hoe ons brein gesprekken structureel vervormt, en waarom dat verklaart waarom samenwerking, besluitvorming en feedback zo vaak anders lopen dan bedoeld. Job Boersma en Joris Teeuwen combineren psychologie, neurowetenschap en organisatiekunde tot een compact, prikkelend boek dat je leert kijken naar wat er werkelijk in een gesprek gebeurt: niet tussen mensen, maar in hun eigen denken.
Van dezelfde auteur
101 Beïnvloedingstechnieken
Nicol Tadema
101 Beïnvloedingstechnieken is een praktisch naslagwerk dat de gedragspsychologie achter overtuigen ontsluit voor professionals. Tadema bouwt voort op Cialdini's beïnvloedingsprincipes, maar gaat veel verder: 101 technieken, elk volgens een vast format, onderbouwd met onderzoek en steeds met de uitdrukkelijke waarschuwing dat beïnvloeden geen manipuleren mag worden.
Ook over communicatie en psychologie
Waarom zegt niemand er wat van?!
Gytha Heins
Gytha Heins legt bloot wat organisaties elke dag geld en kwaliteit kost: het niet voeren van gesprekken die gevoerd zouden moeten worden. Zwijgen is geen veiligheid, het is verzuim van het belangrijkste werk dat teams te doen hebben.
Ook over communicatie
Splits het verschil nooit
Chris Voss & Tahl Raz
Chris Voss, voormalig hoofdonderhandelaar gijzelingen bij de FBI, ruilde 24 jaar levensgevaarlijke onderhandelingen in voor een vlot geschreven gids over wat er werkelijk werkt aan tafel. Zijn stelling: het beleefde Harvard-model van win-win onderhandelen breekt zodra emoties hoog oplopen, en wie wint, gebruikt tactische empathie, spiegelen, labelen en gerichte vragen om de verborgen logica van de tegenpartij bloot te leggen voordat hij over de deal praat.
Ook over communicatie en psychologie